Julka i Jej autyzm

Zmagania wesołego Tisia z autyzmem

Objawy autyzmu

Należy pamiętać, że pojedynczy objaw występujący u dziecka nie jest równoznaczny z występowaniem autyzmu, lecz występowanie kilku z opisanych poniżej jest już wskazaniem do bardziej wnikliwej obserwacji dziecka.

Deficyty i dysfunkcje w porozumiewaniu się – zarówno werbalnym, jak i niewerbalnym:

  • nie gaworzy, nie wskazuje, nie wykonuje świadomych gestów po pierwszym roku życia,
  • nie mówi ani jednego słowa w wieku 16 miesięcy,
  • nie składa słów w pary w wieku 2 lat,
  • brak reakcji na własne imię, niewykonywanie poleceń,
  • niewskazywanie przedmiotów na polecenie (wydaje się, że dziecko jest głuche),
  •  niewskazywanie obrazków w książeczkach,
  • dziecko nie lubi gdy ktoś mu czyta, zamyka książeczkę lub usta czytającego,
  • branie ręki dorosłego by coś nią pokazać – dziecko nie posługuje się własnym palcem.

Nieprawidłowości w rozwoju społecznym, zwłaszcza w zdolności do uczestniczenia w naprzemiennych interakcjach społecznych:

  • ignorowanie ludzi,  dziecko bierze rękę rodzica by coś mu podać, wchodzi po mamie by coś zdobyć, nie traktuje jej jak osoby z którą można wejść w interakcje,
  • nieinteresowanie się innymi dziećmi,  preferowanie samotnych zabaw,
  • niewyciąganie rąk do ludzi,
  • nieuśmiechanie się, nieodwzajemnianie uśmiechu, bądź wybuchanie śmiechem nieadekwatnie do sytuacji,
  • dziecko z autyzmem nie lubi bawić się w chowanego lub w „A ku-ku”,”kosi-kosi” ,
  • brak naśladowania – nie naśladuje ruchów ciała, odgłosów,
  • brak kontaktu wzrokowego bądź ten kontakt jest krótki i wymuszony;
  • bierność – siedzi spokojnie, nie domaga się uwagi,
  • nieposzukiwanie pocieszenia i nieoferowanie go innym – brak empatii, np. gdy dziecko się uderzy lub przestraszy nie przychodzi by się pożalić,
  •  nieposzukiwanie kontaktu z innymi osobami w celu dzielenia emocji  – dziecko z autyzmem nie pokazuje, że coś go interesuje, że  coś mu się podoba,
  • małe zainteresowanie kontaktem fizycznym z innymi osobami – dziecko nie lubi się przytulać, a  gdy jest brane na ręce wygina się i sztywnieje,
  • brak zabaw „na niby”  –  już 18 miesięczne dziecko powinno kłaść lale spać, dać jej jeść, pić z kubeczka, udawać, że rozmawia przez telefon.

Obecność sztywnych wzorców zachowania, aktywności i zainteresowań:

  • niewłaściwy sposób wykorzystywania przedmiotów, nietypowa zabawa niezgodna z przeznaczeniem zabawki, np. bawi się samochodzikiem wpatrując się w jego koła lub odwraca samochód i rusza kołami – może to trwać bardzo długo-kilka godzin,
  • przybieranie nietypowych póz,
  • noszenie przedmiotów bez których nie wyobraża sobie życia,
  • silna potrzeba identyczności w otoczeniu (zawsze wybiera tą samą drogę, wszystko musi stać w określonym miejscu i nie można tego przestawić, nie lubi zmian w rozkładzie dnia).

Zaburzenia związane z przetwarzaniem bodźców sensorycznych:

  • niezwykłe zainteresowania wzrokowe – lubi oglądać tv z bliska, wpatruje się w słońce, żarówki lub lustra, wertuje książeczki nie oglądając obrazków, mruży oczy, wpatruje się w pyłki, cienie, światło padające na ziemię, macha rączkami przed oczami, kiwa się, kręci w kółko, wpatruje w jeden punkt lub wirujące przedmioty,
  • nietypowe reakcje na dźwięki – boi się odkurzacza, suszarki do włosów, wiertarki czy innych urządzeń,zatyka i odkrywa uszy, lubi zabawki dźwiękowe i bawi się nimi cały czas,
  • brak reakcji na ból, zimno lub gorąco,
  • nietypowa reakcja na dotyk: nie lubi być głaskane, przytulane lub uwielbia się mocno przytulać, wciskać w ciasne przestrzenie, być ugniatane poduszkami. Nie lubi obcinać paznokci, smarowania twarzy kremem, mycia głowy, nie lubi nosić ubrań – rozbiera się, chodzi na palcach lub pociera dłońmi lub stopami o  powierzchnie specyficznej fakturze,
  • zachowania autoagresywne – dziecko może się gryźć, szczypać, wyrywać włosy, wkładać palce do oczu,
  • nietypowa reakcja na zapachy, nadwrażliwość smakowa – wybiera tylko niektóre potrawy, wącha rzeczy które mają intensywny zapach,jada rzeczy niejadalne, często trzyma coś w buzi lub obwąchuje, gryzie ubrania.

Podsumowując wśród zachowań, które powinny wzbudzić w nas pewne zaniepokojenie z pewnością warto wymienić:

  • nie reagowanie na własne imię,
  •  izolowanie się od otoczenia,
  •  brak chęci do zabaw z innymi dziećmi,
  • brak twórczości podczas zabawy,
  • wrażenie, że dziecko woli kontakt z przedmiotami niż z ludźmi,
  • unikanie kontaktu wzrokowego lub jego szybkie przerywanie,
  • wrażenie, iż nasze dziecko raczej patrzy „przez osobę” niż na nią,
  • brak mowy lub używanie słów pozbawionych znaczenia, np. itititi, tirli tirli,
  • powtarzanie wyrazów, a więc już wcześniej wspominane tzw. echolalia,
  • dziwne, niepokojące zachowania takie jak: wprawianie w ruch obrotowy przedmiotów, kręcenie się w kółko, bądź kiwanie czy huśtanie,
  • brak spontanicznego poruszania się,
  • chodzenie na palcach,
  • układanie przedmiotów w rzędy w zabawie,
  • bardzo mało rozbudowane zabawy jak na wiek dziecka,
  • trudność w pokazywaniu części ciała na polecenie,
  • bardzo ruchliwe dziecko nie mogące skupić się na niczym dłużej,
  • brak poczucia strachu przed spadnięciem z wysokości,
  • machanie przed oczami palcami lub innymi przedmiotami
  •  okazywanie sprzeciwu w stosunku do jakimkolwiek zmian w rutynie,
  • nadwrażliwość na dotyk, dźwięk, smak czy zapach,
  • brak reakcji na ból lub podwyższony poziom odczuwania bólu,
  • mechaniczne oglądanie książeczek, nie zwracanie uwagi na obrazki a jedynie przewracanie kartek
  • dziecko jest bardzo ruchliwe, nie może się skupić się na niczym dłużej
  • wybiórcze jedzenie, nietolerowanie stałych pokarmów, niechęć prze jedzeniem owoców czy warzyw
  • wspinanie się po przedmiotach, chodzenie maniakalne po schodach
  •  niechęć do przytulania się,
  • szczególne przywiązanie do jednej rzeczy, zabawki,
  • sprawianie wrażenia głuchego albo niedosłyszącego,
  • specyficzne reagowanie na pewne rodzaje bodźców, np. na określone dźwięki,
  • odnosimy wrażenie, że nasze dziecko zna przeznaczenie zabawek, ale nie wie, co z nimi robić – czasami układa je w określonej kolejności (na przykład wrzuca klocki do pudełka zawsze w tym samym porządku, kolorami, kształtami, wielkością itp., idąc zostawia „ślad” w postaci porozkładanych zabawek,
  • brak umiejętności pokazywania palcem tego czego chce, jeśli czegoś potrzebuje, to najczęściej ciągnie za rękę dorosłego,
  • Ocieranie się o przedmioty, chowanie się w ciasnych ”schowkach”.

Jednak jeszcze raz pragniemy podkreślić, by być  świadomym, iż u dziecka mogą wystąpić jedynie niektóre z powyżej wymienionych objawów . Niektóre dzieci cierpiące na autyzm, np bardzo lubią się przytulać, dużo mówią, choć nie zawsze poprawnie i wcale nie mają nasilonych dziwnych zachowań. Zatem należy pamiętać, że u niektórych dzieci objawy mogą być mocno nasilone, a u innych z kolei, mogą być bardzo słabo widoczne a wręcz trudne do wychwycenia.

Podziel się